สภาพพื้นที่ส่วนใหญ่ เป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อน เป็นแหล่งต้นน้ำที่สำคัญของแม่น้ำ หลายสาย เช่น แม่น้ำป่าสัก แม่น้ำพอง แม่น้ำเลย มีสัตว์ป่าชุกชุม และนกชนิดต่าง ๆ เทือกเขาสูงบางแห่งประกอบด้วยหน้าผาสูงชัน นอกจากนั้นยังมีถ้ำและน้ำตกที่สวยงามอีกด้วย

สถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจ

ถ้ำใหญ่น้ำหนาว
ลักษณะเป็นหินปูน เป็นถ้ำใหญ่ที่มีความวิจิตรของธรรมชาติ มีหินงอก หินย้อย และที่มหัศจรรย์ที่สุด คือ มีน้ำไหลหรือน้ำริน ภายในถ้ำจะมีปล่องธรรมชาติที่แสงแดดสามารถส่องไปในถ้ำซึ่งมีอยู่เป็นช่วง ภายในถ้ำเป็นที่อาศัยของค้างคาวนับเป็นจำนวนแสนตัว ความลึกของตัวถ้ำนั้นไม่มีใครทราบแน่ชัด

ถ้ำผาหงษ์
มีลักษณะเป็นเขาสูง มีทางเดินเท้าขึ้นยอดเขาประมาณ 100 ม. เพื่อชมวิวทิวทัศน์ และชมพระอาทิตย์ตกในตอนเย็น ภายในถ้ำมีหินงอกหินย้อยสวยงาม ทางเข้าอยู่ตรงกม.ที่ 39 ทางหลวงหมายเลข 12 (หล่มสัก-ชุมแพ) ระยะทางเดินเท้า ประมาณ 300 กม.

น้ำตกเหวทราย
เป็นน้ำตกที่เกิดขึ้นจากห้วยสนามทราย ซึ่งต้นห้วยอยู่ที่ป่าดงดิบที่เรียกว่า ดงแหน่งไหลผ่านป่าซำผักคาว น้ำตกเหวทรายนี้เป็นต้นน้ำตกที่มีความสูงสุดในบรรดาน้ำตกทั้ง 5 แห่ง ในอุทยานแห่งชาติน้ำหนาว ซึ่งเกิดจากลำห้วยสนามทราย มีความสูง 20 ม. บริเวณลำห้วยใต้น้ำตกมีแอ่งน้ำ สามารถเล่นน้ำได้ ใต้น้ำตกมีชะง่อนหินเป็นเพิงสามารถหลบฝนหรือพักแรมได้ บรรยากาศตามบริเวณลำห้วยน่าเดินเล่น เพราะมีต้นไม้ปกคลุมตลอด

น้ำตกทรายทอง
เป็นน้ำตกที่มีความกว้างที่สุดคือ ประมาณ 30 เมตร มีบรรยากาศร่มรื่นน่านั่งเล่น พักผ่อนหย่อนใจ มีทางเดินเท้ามาทางน้ำตกเหวทราย ห่างกันประมาณ 1 กม.

สวนสนบ้านแปก
มีลักษณะเป็นป่าสนสองใบ ขึ้นอยู่เป็นกลุ่มใหญ่เพียงชนิดเดียวตามธรรมชาติต้นไม้พื้นล่างประกอบด้วยทุ่งหญ้าและหญ้าเพ็กเป็นจำนวนมากทางเข้าอยู่ตรงหลักกม.ที่ 49 ทางหลวงหมายเลข 12 (หล่มสัก-ชุมแพ) ระยะทางเดินเท้าประมาณ 5 กม.